Rozkminki pl
Zastanawiałeś się kiedyś, kto pije najwięcej kawy na świecie? Pierwsze, co przychodzi do głowy to Włosi popijający mocne espresso lub Francuzi w eleganckich kawiarenkach spożywający popularny napój z kofeiną. Prawda jednak leży odrobinę dalej na północ, bo w Skandynawii, a konkretnie w Finlandii. Finowie są mistrzami świata w jej piciu. Mieszkaniec tego kraju wypija średnio trzy filiżanki dziennie, czyli aż dziesięć kilogramów rocznie! To naprawdę bardzo dużo. We Francji czy Włoszech, pije się jej ponad połowę mniej niż w Finlandii.
Finowie piją kawę niezależnie od okoliczności. Popularny napój z kofeiną, który towarzyszy im w dni powszednie oraz w święta, w chwilach radosnych i smutnych. Kawy nie może zabraknąć na żadnym przyjęciu, gdzie pozwala ona zrelaksować się i podtrzymać relacje towarzyskie. Finlandia to także jedyny kraj, w którym przerwa na kawę jest podstawowym prawem każdego pracującego.
Popularny napój z kofeiną wkracza do Finlandii — Kto pije najwięcej kawy na świecie?
Przypuszcza się, że pierwszym Finem, który spróbował kawy, był pochodzący z Turku Axel Käg. Miał uczynić to w 1637 r., gdy towarzyszył księciu Szlezwiku-Holsztynu w podróży do Persji.
Kawa została sprowadzona do Finlandii w latach 20. XVIII w., gdzie początkowo mogli cieszyć się nią tylko najbogatsi mieszkańcy, jednak stopniowo napój ten stał się popularny także wśród niższych warstw społecznych. Do samych Helsinek kawa dotarła około połowy XVIII w., a pierwszymi konsumentami byli oficerowie twierdzy Viapori.
Zakaz picia kawy
W latach 1756-1792 w Szwecji, w skład której wchodziła wówczas Finlandia, to uchwalono przepisy zakazujące picia kawy. ,,Warzenie i picie kawy jest zabronione pod karą grzywny, aby nie dopuścić do zgubnej żądzy rozkoszy i luksusu”. Znieśli zakaz dopiero w 1802 r.
Jak Finowie stawali się mistrzami świata w piciu kawy?
W XIX w., gdy do Finlandii przybyli Rosjanie, kultura kawy była już dobrze ugruntowana. Ludność wiejska starała się naśladować zwyczaje szlachty i duchowieństwa, dzięki czemu napój pojawiał się nawet w najbiedniejszych domach. Na przełomie XIX i XX w. picie kawy stanowiło już element codzienności chłopów i robotników. Ograniczyło ponadto spożywanie alkoholu.
Od samego początku kawa była czymś więcej niż tylko środkiem pobudzającym. Kształtowała również życie towarzyskie Finów. Ludzie zaczęli kojarzyć stolik do kawy z najważniejszymi chwilami oraz uroczystościami i rocznicami. Pierwotnie kawę pito tylko w dni świąteczne, jednak stopniowo stawała się ona bardziej uniwersalna. Na przełomie XIX i XX w. sięgano po nią aż trzy razy dziennie — rano, po południu i wieczorem.
Popularny napój z kofeiną przechodzi rewolucję
Początkowo fińska kawa była sprzedawana w surowej postaci, a ludzie wypalali ją dopiero w swoich domach. Zmieniło się to w 1924 r., kiedy spółka Paulig jako pierwsza w Finlandii wprowadziła na rynek kawę prażoną i pakowaną. Pierwsze opakowania były ręcznie zwijanymi i pieczętowanymi papierowymi torbami o wadze 250 i 500 gramów.
W 1925 r. Paulig nabył pierwszą maszynę pakującą i w kolejnym roku sprzedaż kawy prażonej przewyższała już sprzedaż kawy zielonej. Pierwsze kawowe produkty marki Paulig pojawiły się w 1929 r. Były to Juhlasekoitus i Presidentin sekoitus, czyli poprzedniczki słynnych kaw Juhla-Mokka i Presidentti.
Kto pije najwięcej kawy? Wyzwania dwudziestego wieku
W latach 40. XX w. wprowadzono regulacje w spożywaniu produktów. Kawa została zastąpiona specjalnym substytutem, powstającym w wyniku prażenia zbóż i cykorii. Pierwszy statek z prawdziwą kawą z Brazylii przybył do fińskiego Turku w 1946 r. i został powitany z wielką radością.
Kolejnym ważnym etapem było pojawienie się w Finlandii nowoczesnych urządzeń służących do przygotowywania ulubionego napoju mieszkańców. Pierwsze elektryczne ekspresy do kawy weszły na fiński rynek pod koniec lat 60., a w następnej dekadzie upowszechniły się w całym kraju.
W ostatnich dziesięcioleciach Finlandia otworzyła się na świat, a kultura kawy została wzbogacona o nowinki z innych krajów takie jak espresso czy cappuccino. Włoskie espresso, podawane w filiżance lub małej szklance, było dostępne już w latach 50. w niektórych helsińskich kawiarniach, ale w całym kraju upowszechniło się dopiero na przełomie lat 80. Cappuccino i caffe latte nie były tam szerzej znane aż do lat 90.
Popularny napój z kofeiną przechodzi z małej filiżanki do dużego kubka
Kawa w filiżance i kostka cukru między zębami. Tak właśnie Finowie, a przynajmniej robotnicy, pili kawę podczas wojen. Na przestrzeni lat zwyczaje związane z tym napojem uległy zmianie. Porcelanowe filiżanki zostały wyparte przez duże kubki, dzięki czemu pijący mogą dłużej delektować się ich zawartością. Picie kawy nie musi już odbywać się w określonym miejscu. Współcześni Finowie mogą swobodnie przemieszczać się ze swoimi kubkami. Chętnie kupują oni kawę na wynos.
W kawiarni coraz częściej zamawia się kawę na bazie espresso, chociaż kawa filtrowana z mlekiem nadal jest numerem jeden. Tylko co trzecia kawa pita w Finlandii ma kolor czarny. Zwłaszcza w miastach wielu konsumentów wlewa do niej mleko roślinne, np. owsiane, zamiast krowiego.
Dzienniczek kawy
Kawa towarzyszy Finom również w życiu zawodowym, gdzie w miejscu pracy obowiązuje zasada, zgodnie z którą każda zatrudniona osoba przynosi określoną ilość kawy. Firmy prowadzą w tym celu nawet specjalne dzienniczki. Uzupełniana na bieżąco lista pomaga ustalić, kto dostarczył swoją porcję w terminie, a kto jeszcze się ociąga.
Przystanek... przerwa kawowa
Tradycyjna przerwa na kawę przysługuje także kierowcom autobusów. Będąc w Turku, możecie spotkać pojazd, na którym zamiast standardowych danych wyświetla się napis ,,Kaffepaussi”. Oznacza to, że autobus ten jeszcze przez chwilę nie ruszy się z miejsca.
Kto pije najwięcej kawy na świecie, ten potrafi zrobić coś z niczego!
Finowie są narodem, który potrafi zrobić coś z niczego, o czym świadczy ich zamiłowanie do rękodzieła i wszelkiego rodzaju przeróbek. Do często wykorzystywanych materiałów należą… opakowania po kawie. Wykonuje się z nich rozmaite ozdoby oraz przedmioty codziennego użytku takie jak torby czy kosze. Trzeba przyznać, że wyroby te prezentują się całkiem nieźle!
Dlaczego Finowie spożywają ten popularny napój z kofeiną?
Podsumowując temat kawy, warto dodać, że Finowie często podkreślają jej zdrowotne właściwości. U dorosłych zmniejsza ona ryzyko zachorowania na cukrzycę, zaś u osób starszych wpływa na poprawę pamięci i zapobiega rozwojowi demencji. Ponadto zawarta w kawie kofeina łagodzi objawy Choroby Parkinsona i chroni przed marskością wątroby.
Dowiedz się więcej o kawie: Ciekawostki o kawie
Źródła:
Tłumaczenie z języka fińskiego: Agnieszka Adamik
Optymalizacja SEO: Maria Chudy
GIPHY App Key not set. Please check settings