Jak być asertywnym i na czym polega postawa asertywna? Jak rozwijać asertywność, aby zbudować zdrowe relacje i zyskać pewność siebie.
w

Jak być asertywnym. Czy każdy egoizm w naszym życiu jest zły?

W życiu każdego z nas pojawiają się chwile, gdy stajemy przed wyborem: czy zgodzić się na coś, co nie odpowiada naszym przekonaniom i potrzebom, czy też stanąć w obronie naszych praw i wartości. Asertywność to nie tylko technika komunikacji, to także wyrażanie naszej godności i szacunku wobec samych siebie. Przeczytaj nasz poradnik dotyczący asertywności i dbania o swoje potrzeby i swobodnego wyrażania siebie.

Kim jest osoba asertywna?

Asertywność to umiejętność, która otwiera przed nami drzwi do pewności siebie oraz budowania jakościowych relacji z innymi ludźmi. Osoby asertywne potrafią kontrolować własne zachowania i brać za nie pełną odpowiedzialność, niezależnie od ocen i wpływu innych osób. Postawa asertywna stanowi złoty środek między biernością a agresywnością. Osoby asertywne cechuje otwarte i klarowne wyrażanie swoich pragnień oraz potrzeb. Potrafią jasno określić swoje osobiste granice i trzymają się ich, nie naruszając przestrzeni innych ludzi. Warto podkreślić, że bycie asertywnym nie polega na narzucaniu wymagań innym. Jest to raczej sztuka szanowania potrzeb innych i jednoczesnej obrony własnego punktu widzenia.

jak być asertywnym
jak być asertywnym

Na czym polega asertywne zachowanie?

Zachowanie asertywne koncentruje się na długoterminowych relacjach, zarówno z najbliższymi jak i relacjach w pracy, szkole. Dlatego też jest ściśle związane z kompetencjami emocjonalnymi. W końcu to właśnie poprzez znajomość zarządzania własnymi emocjami możemy trzymać je pod kontrolą. W związku z tym osoby asertywne potrafią:

  • wyrażać swoje zdanie otwarcie i bezpośrednio, wyznaczać cele i dążyć do ich zrealizowania;
  • szanować i doceniać siebie, podejmować decyzje, i brać odpowiedzialność za nie. Szacunek dla siebie i dla innych jest podstawą;
  • negocjować i znajdować najlepszą możliwą wspólną płaszczyznę, ponieważ pomaga to osiągnąć własne interesy, a jednocześnie interesy partnera lub rozmówcy.

Zachowanie asertywne jest przede wszystkim przejawem zdrowych granic. Osoba zachowująca się asertywnie ma potrzeby, zainteresowania, jest gotowa je zadeklarować, ale jest też gotowa na odrzucenie. Oznacza to, że jest gotowa zadbać o swoje potrzeby, wziąć za nie odpowiedzialność i albo znieść frustrację, albo znaleźć inny sposób na ich zaspokojenie. Tzn. asertywność nie gwarantuje, że cała komunikacja wokół będzie idealna, nie gwarantuje kompromisu i porozumienia ze wszystkimi. Pozwala jednak oddzielić się od innych i zachować autonomię w każdym kontakcie, podczas gdy bierność i agresywność implikują dużą zależność od innych – od tych, do których się dostosowujemy, i od tych, których próbujemy dostosować do siebie.

postawa asertywna

Zachowania asertywne – postawa asertywna

Dość łatwo rozpoznać, że jesteś osobą asertywną – zwróć uwagę na to, jak przebiega Twoja komunikacja. Jeśli nie sprawia Ci ona dyskomfortu, nie dajesz się zmanipulować i rozmowa nie wywołuje lęków, to można powiedzieć, że z asertywnością u Ciebie wszystko dobrze. Jak widzisz jednak, że masz problem z asertywnością, to pamiętaj, że masz swoje prawa, o których warto pamiętać, kiedy ktoś próbuje Ci zaszkodzić. 

Prawa asertywności stanowią fundament zdrowych i równych relacji interpersonalnych. To zbiór zasad, które pozwalają wyrażać siebie i dbać o swoje potrzeby, jednocześnie respektując prawa i uczucia innych ludzi. Oto te fundamentalne prawa:

1. Prawo do wyrażania swoich emocji: Każdy z nas ma prawo do wyrażania swoich emocji, zarówno pozytywnych, jak i negatywnych, w sposób otwarty i bez obawy przed osądami.

2. Prawo do wyrażania swoich myśli: Asertywność to umiejętność wyrażania myśli, opinii i przekonań w sposób jasny i zrozumiały.

3. Prawo do określenia swoich potrzeb: Masz prawo do identyfikowania swoich potrzeb i pragnień oraz do dążenia do ich zaspokojenia.

4. Prawo do odmowy: Umiejętność mówienia „nie” bez poczucia winy jest Twoim podstawowym prawem, jeśli coś nie jest zgodne z Twoimi wartościami, potrzebami lub możliwościami.

jak być asertywnym
asertywność – masz prawo powiedzieć nie

5. Prawo do błędów: Nikt nie jest doskonały, więc masz prawo do popełniania błędów i uczenia się na nich.

6. Prawo do zmiany zdania: Masz prawo zmieniać zdanie na podstawie nowych informacji lub doświadczeń, bez poczucia winy.

7. Prawo do czasu dla siebie: Każdy może potrzebować czasu dla siebie, aby odpocząć, zrelaksować się lub skupić na własnych sprawach.

8. Prawo do zdrowego egoizmu: Dbając o swoje dobrostan i potrzeby, nie zaniedbujesz przy tym innych ludzi. Asertywna osoba szanuje zarówno siebie, jak i innych.

9. Prawo do szacunku: Jako osoba asertywna masz prawo do szacunku i godności, tak samo jak każdy inny człowiek.

10. Prawo do bezpieczeństwa: Masz prawo do poczucia się bezpiecznie w swoim otoczeniu i w kontaktach międzyludzkich.

Zrozumienie i praktykowanie tych praw może pomóc w budowaniu zdrowych relacji, zarządzaniu konfliktami i rozwijaniu pewności siebie. Asertywność to umiejętność, którą warto pielęgnować, by osiągnąć równowagę między własnymi potrzebami a potrzebami innych.

Jak nauczyć się asertywności?

Asertywność to kluczowa umiejętność społeczna, która pozwala nam wyrażać swoje myśli, uczucia i potrzeby w sposób stanowczy, ale jednocześnie szanujący innych. W przeciwieństwie do agresji, która może naruszać prawa i uczucia innych, oraz uległości, która może prowadzić do tłumienia naszych własnych potrzeb, asertywność stanowi zdrowy balans między tymi dwoma skrajnościami. Jak ją rozwinąć?

Słuchaj siebie

Regularnie zadawaj sobie pytanie „czego chcę?”. Czy Twoje pragnienia są autentyczne, czy też narzucone przez społeczeństwo? Na przykład, czy naprawdę chcesz ćwiczyć jogę, czy jest to tylko podążanie za trendem? Być może to nie jest to czym chcesz się zajmować i lepiej wybrać inny rodzaj ćwiczeń. Pod koniec dnia przeanalizuj, które czynności naprawdę wykonujesz z własnej woli, a które nie. Przedstaw to w procentach.

jak być asertywnym
jak się stać asertywnym

Regularnie zapisuj swoje postępy

Zapisz trzy sytuacje, w których przezwyciężyłeś wątpliwości i wygrałeś. Na przykład dostałeś wymarzoną pracę, spotkałeś interesującą osobę, ukończyłeś kurs, wyjechałeś w podróż. Możesz również odnieść się do niedawnej przeszłości i zapisać swoje postępy w pracy lub szkoleniu, co jest niezbędne do dostosowania trajektorii rozwoju osobistego i zawodowego. To podbuduje poczucie własnej wartości i w konsekwencji pomoże w stawianiu zdrowych granic.

Wspieraj się

Porzuć szkodliwe słabości, zyskaj siłę i stań się panem swojego losu. Rezygnując z niezdrowego perfekcjonizmu i pozwalając sobie na popełnianie błędów, człowiek staje się bardziej lojalny wobec siebie. Nie oznacza to, że przestanie osiągać swoje cele, ale zacznie to robić w sposób, który jest dla niego wygodny.

asertywność - kochaj siebie

Umiejętność odmawiania

Większość z nas nie potrafi powiedzieć „nie” z obawy przed urażeniem lub rozczarowaniem kogoś. Świadomie zaczynamy więc postępować wbrew własnej woli i tym samym szkodzimy sobie: budujemy niezdrowe relacje z bliskimi, tracimy zadowolenie z siebie i życia w ogóle. Jeśli nie jesteś gotowy spełnić prośby, zastosuj technikę pozytywnej odmowy: wyraź chęć bycia pomocnym, wyjaśnij powód odmowy w prostych słowach, zaproponuj alternatywną opcję pomocy lub kompromisowe rozwiązanie. Umiejętność mówienia nie w praktyce jest trudna do opanowania, ale jeśli spróbujesz się jej nauczyć, twoje życie może stać się o wiele prostsze.

Podaj przyczyny swoich działań (dla siebie)

Nie udowadniaj nikomu, dlaczego robisz to, co robisz, ale określ powody dla siebie. Jasno ustal, dlaczego podejmujesz decyzję i czego oczekujesz. W ten sposób będziesz działać bardziej świadomie i stosownie, a w rezultacie z większą pewnością siebie. Pewność siebie i zdolność do odważnego działania w każdej chwili jest uwarunkowana tym, co myślisz zarówno o sobie, jak i o swoim charakterze.

Daj sobie pozwolenie na popełnianie błędów - nauka z porażki

Wszyscy chcielibyśmy robić wszystko bezbłędnie za pierwszym razem, cały czas odnosić sukcesy. Ale błędy są naturalną częścią procesu rozwoju. Twój rozwój osobisty i zawodowy następuje w momencie, gdy popełniasz błąd. Można się więc obwiniać i zawodzić, ale jest też inny sposób. Możesz przeanalizować sytuację, znaleźć źródło problemu, poprawić go (jeśli to możliwe) i wyciągnąć wnioski. To pomożę zapobiec podobnym wpadkom w przyszłości. Zmieniać się nie tylko nie jest niczym złym, lecz jest wskazanym procesem do prawidłowego rozwoju.

Wyznaczaj priorytety

Często zadań jest więcej niż czasu na ich wykonanie. Można brać na siebie wszystko, pracować do późna, bez weekendów i świąt, a nawet dotrzymywać terminów. W pewnym momencie ta taktyka zawodzi. Spada jakość pracy, niektóre zadania utkną w rutynie i nie zostaną ukończone, a osoba spotka się z wypaleniem i przestanie odczuwać pozytywne emocje z pracy.

asertywność pomaga we współpracy

Bycie asertywnym – ja jestem na pierwszym miejscu?

Asertywność jest bezpośrednim synonimem rozsądnej pewności siebie. Nie zadufania w sobie, nie narcyzmu, nie samochwalstwa, nie nachalności, nie egocentryzmu, ale po prostu zdrowej miłości do siebie, zrozumienia i akceptacji siebie oraz adekwatnej samooceny.

Stosowanie się do asertywnych zachowań jest na początku dość trudne. Nie chodzi tylko o to, by samemu nie stać się agresorem lub ofiarą, ale także o to, by nie pozwolić na to swojemu rozmówcy. Mówiąc prościej, jeśli zauważysz, że Twój rozmówca zaczyna przyjmować rolę ofiary, musisz zmienić sytuację. W przeciwnym razie ryzykujesz, że staniesz się mimowolnym agresorem. Ponadto ofiara zacznie polegać na Tobie we wszystkim, a produktywny dialog i współpraca nie będą możliwe. Twoim celem jest ukazanie rozmówcy, że jesteście partnerami na równych prawach i wszelkie decyzje podejmujecie wspólnie, bez dominacji żadnej ze stron.

Rozkminiła: Yana Perets

Zgłoś nadużycie

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

GIPHY App Key not set. Please check settings

najpopularniejsze rasy królików

Jakie są najpopularniejsze rasy królików?

Obraz pokazujący rodzaje chmur w przyrodzie, które zawiera atlas chmur w tym artykule.

Atlas Chmur – Poznaj rodzaje chmur w przyrodzie